Janusz Gajos

null

Od 2003 roku w zespole Teatru Narodowego. Absolwent Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi (1965). Aktor Teatru im. Stefana Jaracza w Łodzi (1965–1970) oraz teatrów warszawskich: Komedii (1970–1971), Polskiego (1971–1974), Kwadratu (1974–1980), Dramatycznego (1980–1984) i Powszechnego (1984–2002, od 1990 roku – Teatr Powszechny im. Zygmunta Hübnera).
Współpracował z teatrami warszawskimi: Syrena, na Woli im. Tadeusza Łomnickiego, Polonia, a także z Teatrem Polskim w Poznaniu i Teatrem Studyjnym łódzkiej PWSFTviT oraz z Teatrem Polskiego Radia i Teatrem Telewizji Polskiej.

Wyróżniony nagrodą tygodnika „Przyjaźń” za kreację aktorską – Onego w Ławeczce Gelmana w reżyserii Macieja Wojtyszki w Teatrze Powszechnym w Warszawie (1988). Laureat nagród Kaliskich Spotkań Teatralnych: głównej nagrody aktorskiej za rolę Roberta w Nawróconym w Jaffie Hłaski w reżyserii Jana Buchwalda w Teatrze Polskim w Poznaniu (1993) i nagrodą za rolę Koczkariewa w Ożenku Gogola w reżyserii Andrzeja Domalika w Teatrze Powszechnym w Warszawie (1995). Laureat I miejsca w plebiscycie publiczności na najlepszego aktora 34. Rzeszowskich Spotkań Teatralnych (1995) i nagrody za rolę Nosa w Weselu Wyspiańskiego w reżyserii Krzysztofa Nazara w Teatrze Powszechnym w Warszawie na 21. Opolskich Konfrontacjach Teatralnych (1996). Otrzymał Feliksa Warszawskiego za rolę tytułową w Swidrygajłowie wg Dostojewskiego w reżyserii Andrzeja Domalika w Teatrze Powszechnym w Warszawie (2000). Został wyróżniony nagrodą dla najlepszego aktora w plebiscycie publiczności, za rolę Księdza Kubali w Nartach Ojca Świętego Pilcha w reżyserii Piotra Cieplaka w Teatrze Narodowym na 11. Ogólnopolskim Festiwalu Sztuk Przyjemnych i Nieprzyjemnych w Łodzi (2005). Laureat Nagrody im. Cypriana Kamila Norwida w kategorii Teatr” za monodram Msza za miasto Arras wg Szczypiorskiego w Teatrze Narodowym (2016).

Uhonorowany nagrodą Prezesa Polskiego Radia i Telewizji za osiągnięcia aktorskie w Teatrze Telewizji (1986). Laureat nagrody przewodniczącego Komitetu do spraw Radia i Telewizji „Polskie Radio i Telewizja” za kreacje aktorskie w przedstawieniach Teatru Telewizji, ze szczególnym uwzględnieniem roli Ödöna von Horvátha w Opowieściach Hollywoodu Hamptona w reżyserii Kazimierza Kutza oraz Mate Bukarego w Przedstawieniu „Hamleta” we wsi Głucha Dolna Brešana w reżyserii Olgi Lipińskiej (1987). Zdobywca Tele Maski – nagrody dla najlepszego aktora sezonu w Teatrze Telewizji przyznawanej w plebiscycie czytelników „Tele Tygodnia” i widzów Teatru Telewizji (2001). Wielokrotny laureat nagród Festiwalu Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji Polskiej „Dwa Teatry” w Sopocie: otrzymał Grand Prix za rolę tytułową w przedstawieniu Bigda idzie! Kadena-Bandrowskiego w reżyserii Andrzeja Wajdy (2001), Grand Prix za rolę Generała w Czwartej siostrze Głowackiego w reżyserii Agnieszki Glińskiej (2003), Grand Prix za rolę Pułkownika w Norymberdze Tomczyka w reżyserii Waldemara Krzystka (2007), Grand Prix za rolę dra Jacka Klee w przedstawieniu W roli Boga St. Germaina w reżyserii Tomasza Wiszniewskiego (2010), a także nagrodę aktorską za rolę Pana R. w Boulevard Voltaire Andrzeja Barta (2011).

Laureat nagrody ministra obrony narodowej I stopnia przyznanej realizatorom i wykonawcom ról w serialu telewizyjnym Czterej pancerni i pies w reżyserii Konrada Nałęckiego (1967). Wielokrotny laureat nagród Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni (do 1986 roku – w Gdańsku). Wyróżniony nagrodami za pierwszoplanowe role męskie: za rolę Józefa Mikuły w filmie Milioner Sylwestra Szyszko (1977), za rolę Michała Szmańdy w Wahadełku Filipa Bajona (1981), za role cenzora Rabkiewicza w Ucieczce z kina „Wolność” Wojciecha Marczewskiego i majora „Kąpielowego” w Przesłuchaniu Ryszarda Bugajskiego (1990); nagrodami za drugoplanowe role męskie: rotmistrza Jana Dobrowolskiego w Szwadronie Juliusza Machulskiego i Cinquedy w filmie Marcina Ziębińskiego Kiedy rozum śpi (1992), śledczego Mazura w Fuksie Macieja Dutkiewicza (1999). Na festiwalu w Gdyni otrzymał również nagrodę Prezesa Canal+ za wybitną kreację aktorską – Bohatera w Żółtym szaliku Janusza Morgensterna i nagrodę Festiwalu w Toronto dla największej indywidualności festiwalu (2000). Laureat nagrody przewodniczącego Komitetu Kinematografii za kreację aktorską – cenzora Rabkiewicza w Ucieczce z kina „Wolność” (1991). Za tę rolę otrzymał także nagrodę na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Fantastycznych w Burgos (1994). Zdobywca Złotego Jańcia za rolę Męża w Łagodnej Mariusza Trelińskiego na 3. Przeglądzie Filmowym „Prowincjonalia” w Słupcy (1996). Trzykrotnie wyróżniony Orłem – Polską Nagrodą Filmową: za najlepszą drugoplanową rolę męską – Romana Wyskocza w filmie To ja, złodziej Jacka Bromskiego (2001), za najlepszą główną rolę męską – brata Zdrówko w Jasminum Jana Jakuba Kolskiego (2007), za najlepszą drugoplanową rolę męską – Mieczysława Nowaka w Mniejszym źle Janusza Morgensterna (2010). Dwukrotnie uhonorowany Jańciem Wodnikiem za najlepszą rolę męską na Ogólnopolskim Festiwalu Sztuki Filmowej „Prowincjonalia” we Wrześni: za rolę Bohatera w Żółtym szaliku (2001), za rolę Andrzeja Hoffmana w filmie Tam i z powrotem Wojciecha Wójcika (2003). Wyróżniony nagrodami: Kryształowym Granatem dla najlepszego aktora komediowego na 7.  Ogólnopolskim Festiwalu Filmów Komediowych w Lubomierzu (2003), Złotą Podkową za najlepszą rolę męską w konkursie filmów fabularnych, za rolę brata Zdrówko w Jasminum na 1. Festiwalu Filmowym „Wakacyjne kadry” w Cieszynie (2006), Honorowym Złotym Aniołem za wkład w sztukę aktorską i niezależność twórczą na 7. Festiwalu Filmowym Tofifest w Toruniu (2009), Kryształowym Dzikiem za twórczą współpracę aktora z reżyserem na 5. Festiwalu Reżyserii Filmowej w Świdnicy (2012), Wielkim Ukłonem 8. Międzynarodowego Festiwalu Kina Autorskiego Quest Europe w Zielonej Górze (2012). Otrzymał nagrodę dla najlepszego aktora, za rolę Prokuratora w filmie Body/Ciało Małgorzaty Szumowskiej na 20. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym „Kino Pavasaris” w Wilnie (2015). Został wyróżniony statuetką „Wędrowca” – nagrodą za całokształt twórczości i wkład w polską kinematografię na 31. festiwalu Tarnowska Nagroda Filmowa (2017).

Dwukrotny laureat Złotej Kaczki, nagrody miesięcznika „Film” (1989, 1990). Zdobywca telewizyjnych Wiktorów (1987, 1994, 2001) oraz Super Wiktora (1993).

Otrzymał Srebrną Maskę w plebiscycie „Expressu Wieczornego” na najpopularniejszego aktora (1967), zwyciężył w plebiscycie „Dziennika Łódzkiego” na najlepszego aktora teatralnego sezonu (1968). Laureat Złotego Ekranu za rolę Janka w filmie Big Bang Andrzeja Kondratiuka oraz za role w przedstawieniach Teatru Telewizji: Rogożyna w Myszkinie Dostojewskiego w reżyserii Krzysztofa Wojciechowskiego, Trepifajksla / Macieja w Zapomnianym diable Drdy w reżyserii Tadeusza Lisa (1986), Miltona w Mgiełce Hena w reżyserii Juliusza Janickiego, Mate Bukarego w Przedstawieniu „Hamleta” we wsi Głucha Dolna (1986). Zdobywca nagrody I stopnia „Trybuny Ludu” za wybitne osiągnięcia aktorskie, zwłaszcza za role w przedstawieniach Teatru Telewizji – Onego w Ławeczce Gelmana w reżyserii Macieja Wojtyszki, Ödöna von Horvátha w Opowieściach Hollywoodu i Mate Bukarego w Przedstawieniu „Hamleta” we wsi Głucha Dolna (1987). Zwycięzca w plebiscycie „Rzeczpospolitej” na najpopularniejszego aktora (2002), Laureat Złotej Piątki, plebiscytu czytelników „Tele Rzeczpospolitej” (2006).

Laureat nagrody ministra kultury i sztuki II stopnia za wybitne kreacje aktorskie w teatrze, filmie i telewizji (1989). Uhonorowany Złotym Wawrzynem Grzymały (1995), nagrodą ministra kultury za całokształt twórczości w dziedzinie teatru (2003), Złotym Berłem, wyróżnieniem Fundacji Kultury Polskiej (2005), statuetką „Łódzkiej Eureki” (2008), Nagrodą im. Tadeusza Boya-Żeleńskiego za wybitne osiągnięcia aktorskie na deskach Teatru Narodowego, ze szczególnym uwzględnieniem kreacji Willy’ego Lomana w Śmierci komiwojażera Millera w reżyserii Kazimierza Kutza i Daviesa w Dozorcy Pintera w reżyserii Piotra Cieślaka (2010). Wyróżniony Orłami – Polskimi Nagrodami Filmowymi – Nagrodą za Osiągnięcia Życia i nagrodą za najlepszą główną rolę męską, rolę prokuratora Janusza Koprowicza w filmie Małgorzaty Szumowskiej Body/Ciało (2016).

Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (1974), Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (2002), Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (2011), Medalem Komisji Edukacji Narodowej (2011).

Fot. Andrzej Georgiew. Wszelkie prawa zastrzeżone

Role w Teatrze Narodowym:

WILLY LOMAN, Śmierć komiwojażera, Arthur Miller, reż. Kazimierz Kutz, 2004
KSIĄDZ KUBALA, Narty Ojca Świętego (prapremiera), Jerzy Pilch, reż. Piotr Cieplak, 2004
FOUQUET, Władza (prapremiera polska), Nick Dear, reż. Jan Englert, 2005
ALEKSANDR IWANOWICZ CZELCOW, Miłość na Krymie, Sławomir Mrożek, reż. Jerzy Jarocki, 2007
OJCIEC, Daily Soup (prapremiera), Amanita Muskaria, reż. Małgorzata Bogajewska, 2007
PAWEŁ KIRYŁŁYCZ LEBIEDIEW, Iwanow, Anton Czechow, reż. Jan Englert, 2008
DAVIES, Dozorca, Harold Pinter, reż. Piotr Cieślak, 2010
KARDYNAŁ CIBO, Lorenzaccio, Alfred de Musset, reż. Jacques Lassalle, 2011
JONA POPOCH, Udręka życia, Hanoch Levin, reż. Jan Englert, 2011
DUŻY TATA, Kotka na gorącym blaszanym dachu, Tennessee Williams, reż. Grzegorz Chrapkiewicz, 2013
ROLE, PAN TADEUSZ – wszystkie słowa (inscenizowane czytanie), Adam Mickiewicz, reż. Piotr Cieplak (udział w czytaniu Księgi I Gospodarstwo, Księgi II Zamek, Księgi III Umizgi, Księgi IV Dyplomatyka i łowy, Księgi V Kłótnia, Księgi VI Zaścianek, Księgi VIII Zajazd, Księgi IX Bitwa, Księgi XI Rok 1812 oraz Księgi XII Kochajmy się), 2015/2016
ROLA, Msza za miasto Arras, Andrzej Szczypiorski, monodram Janusza Gajosa, 2015
WOJSKI, PAN TADEUSZ – wszystkie słowa, inscenizacja dwunastu ksiąg Pana Tadeusza w sześć dni, Adam Mickiewicz, reż. Piotr Cieplak, 2025 maja 2016 
NORMAN, Garderobiany, Ronald Harwood, reż. Adam Sajnuk, 2016

Korzystając z serwisu internetowego Teatru Narodowego akceptujesz zasady Polityki prywatności oraz wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Plik cookie możesz zablokować za pomocą opcji dostępnych w przeglądarce internetowej. Aby dowiedzieć się więcej na temat cookie, kliknij tutaj